ก่อนทบทวนปี 2023 ต้องอ่านสรุป 10 เหตุการณ์โลกนี้ก่อน
ปี 2023 ประชาคมโลกเผชิญความขัดแย้งหลายมิติ ตั้งแต่สงครามรัสเซีย-ยูเครนที่ยืดเยื้อเข้าสู่ปีที่สอง การรัฐประหารในแอฟริกาตะวันตก ไฟป่าแคนาดาที่ทำให้คุณภาพอากาศนิวยอร์กตกต่ำ วิกฤตเงินเฟ้อที่กระทบ 187 ประเ...
ก่อนทบทวนปี 2023 ต้องอ่านสรุป 10 เหตุการณ์โลกนี้ก่อน
ปี 2023 ประชาคมโลกเผชิญความขัดแย้งหลายมิติ ตั้งแต่สงครามรัสเซีย-ยูเครนที่ยืดเยื้อเข้าสู่ปีที่สอง การรัฐประหารในแอฟริกาตะวันตก ไฟป่าแคนาดาที่ทำให้คุณภาพอากาศนิวยอร์กตกต่ำ วิกฤตเงินเฟ้อที่กระทบ 187 ประเทศ และการเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยีที่เร่งตัวจาก AI ระบบ Generative ตามรายงานของ Council on Foreign Relations (CFR) และ Freedom House การถอดบทเรียนจากปีนี้มีความจำเป็นต่อการวางแผนปี 2026 ไม่ว่าจะเป็นด้านเศรษฐกิจ ภูมิรัฐศาสตร์ หรือวัฒนธรรม ซึ่งรวมถึงวงการไก่ชนไทยที่ต้องปรับตัวภายใต้บริบทโลกที่เปลี่ยนไป หากต้องการเข้าใจภาพรวมที่ชัดเจนยิ่งขึ้น สามารถศึกษาข้อมูลจาก Wikipedia ปี 2023 ประกอบการวิเคราะห์ได้
ปี 2023 ยากลำบากจริงหรือไม่?
ปี 2023 เป็นปีที่ยากลำบากอย่างแท้จริงตามดัชนีชี้วัดระดับโลก Freedom House ระบุว่าเป็นปีที่ 17 ติดต่อกันที่เสรีภาพทั่วโลกถดถอย ขณะที่ V-Dem Institute จัดอันดับประชาธิปไตยโลกต่ำสุดในรอบ 20 ปี โดยมี 72% ของประชากรโลกอาศัยอยู่ภายใต้รัฐบาลที่มีลักษณะ autocratizing
ตัวเลขเหล่านี้ไม่ใช่นามธรรม James M. Lindsay อาจารย์อาวุโสจาก Council on Foreign Relations (CFR) ระบุว่า "แรงแห่งความวุ่นวายเติบโตแรงขึ้น" ตลอดทั้งปีที่ผ่านมา สงครามยังคงดำเนินต่อ สงครามใหม่ปะทุขึ้น การแข่งขันทางภูมิรัฐศาสตร์ทวีความรุนแรง จนการพบปะระหว่างผู้นำมหาอำนาจกลายเป็นข่าวหน้าหนึ่งแม้จะไม่มีความคืบหน้าที่จับต้องได้ สำหรับคนไทย สถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนผ่านราคาพลังงานที่ผันผวน ค่าครองชีพที่สูงขึ้น และความท้าทายในการรักษาวัฒนธรรมดั้งเดิมอย่างการเลี้ยงไก่ชน ซึ่งต้องอาศัยทั้งภูมิปัญญาและการปรับตัวเข้ากับยุคสมัยใหม่

Photo by Magda Ehlers on Pexels
หากสนใจศึกษาวิธีการปรับตัวของวงการไก่ชนไทยภายใต้บริบทโลกที่เปลี่ยนไป
เหตุการณ์ระดับโลกใดที่กระทบเศรษฐกิจมากที่สุดในปี 2023?
เหตุการณ์ที่ส่งผลกระทบทางเศรษฐกิจมากที่สุดมี 3 เหตุการณ์หลัก ได้แก่ 1) สงครามรัสเซีย-ยูเครนที่ทำให้ราคาพลังงานโลกผันผวน 2) วิกฤตเงินเฟ้อโลกที่ IMF ระบุว่าสูงถึง 6.8% ในปี 2023 และ 3) การปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายของ Fed ถึง 5.25-5.50% ซึ่งเป็นระดับสูงสุดในรอบ 22 ปี
ผลกระทบจากเงินเฟ้อทำให้ธนาคารกลางทั่วโลก 93 แห่งจาก 95 แห่งปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยในช่วงปี 2022-2023 ตามข้อมูลจาก World Bank ตลาดหุ้นเกิดวิกฤต Silicon Valley Bank และ Credit Suisse ในเดือนมีนาคม 2023 ก่อนที่ UBS จะเข้าซื้อกิจการ Credit Suisse ด้วยมูลค่า 3.2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ขณะเดียวกัน ราคาน้ำมัน Brent อยู่ที่ 82 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ราคาข้าวสาลีโลกพุ่งขึ้น 35% จากความขัดแย้งในทะเลดำ ผลกระทบเหล่านี้ล้วนส่งต่อมาถึงประเทศไทยผ่านกลไกราคานำเข้า ต้นทุนอาหารสัตว์ และค่าขนส่ง ซึ่งแม้แต่วงการไก่ชนไทยก็ได้รับผลกระทบจากราคาอาหารไก่ที่ปรับตัวสูงขึ้นตามต้นทุนวัตถุดิบข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ที่นำเข้าจากตลาดโลก

Photo by Rafael Minguet Delgado on Pexels
[Internal Link: คู่มือการเลี้ยงไก่ชนสำหรับมือใหม่]
จะเกิดอะไรขึ้นหากมองข้ามเหตุการณ์ระดับภูมิภาคในปี 2023?
การมองข้ามเหตุการณ์ระดับภูมิภาคจะทำให้การวิเคราะห์ภาพรวมขาดความสมบูรณ์ เพราะเหตุการณ์สำคัญหลายอย่างเกิดขึ้นนอกสายตาของสื่อกระแสหลัก ตัวอย่างที่ชัดเจนคือการรัฐประหารใน Niger เดือนกรกฎาคม 2023 ที่ทำให้ ECOWAS เตรียมใช้กำลังทหารเข้าแทรกแซง แต่ถูก Mali และ Burkina Faso ขู่ว่าจะตอบโต้
ในทวีปเอเชีย จีนเปิดเผย GDP ไตรมาส 2 ที่ 6.3% ขณะที่อินเดียกลายเป็นประเทศที่มีประชากรมากที่สุดในโลกในเดือนเมษายน 2023 ตามข้อมูลของ UN DESA ส่วนภูมิภาคลาตินอเมริกาเผชิญวิกฤตการเมืองหลังการเลือกตั้งอาร์เจนตินา ขณะที่บราซิลเผชิญการบุกรุกอำนาจของฝ่ายบริหาร Bolsonaro เมื่อวันที่ 8 มกราคม สำหรับประเทศไทย ปี 2023 มีการเลือกตั้งทั่วไปเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม พ.ร.บ. พรรคการเมือง 2560 ถูกใช้บังคับ และ Move Forward Party ชนะการเลือกตั้งแต่ไม่สามารถจัดตั้งรัฐบาลได้ ซึ่งสะท้อนพลวัตทางการเมืองที่แม้แต่ภาคประชาสังคมด้านไก่ชนก็ต้องจับตา เพราะกฎระเบียบการพนันและการแข่งขันมีแนวโน้มเข้มงวดขึ้นในหลายประเทศ

Photo by Lara Jameson on Pexels
มิติด้านสภาพภูมิอากาศในปี 2023 มีอะไรที่ควรรู้?
ปี 2023 ทำลายสถิติอุณหภูมิโลก โดย NOAA รายงานว่าเดือนกรกฎาคมเป็นเดือนที่ร้อนที่สุดในประวัติศาสตร์การบันทึก (174 ปี) อุณหภูมิเฉลี่ยพื้นผิวโลกสูงกว่าค่าเฉลี่ยศตวรรษที่ 20 ถึง 1.45 องศาเซลเซียส ในเดือนพฤศจิกายน 2023 การประชุม COP28 ที่ดูไบเกิดขึ้นพร้อมข้อตกลง "transitioning away from fossil fuels" เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์
ไฟป่าแคนาดาปี 2023 เผาผลาญพื้นที่กว่า 18.5 ล้านเฮกตาร์ มากที่สุดในประวัติศาสตร์ของประเทศ ควันไฟปกคลุมนิวยอร์กเมื่อวันที่ 30 มิถุนายน ทำให้ค่า AQI สูงเกิน 200 ซึ่งถือว่าอันตรายต่อสุขภาพ ตามรายงานของ CFR ขณะเดียวกันปรากฏการณ์ El Niño กลับมาอีกครั้ง ทำให้อุณหภูมิน้ำทะเลเฉลี่ยพุ่งสูงขึ้น ผลกระทบต่อเกษตรกรรมไทยรวมถึงผู้เลี้ยงไก่ชนที่ต้องเผชิญกับภาวะความร้อนสะสมที่ส่งผลต่อสุขภาพและสมรรถภาพของไก่ในช่วงฤดูร้อน

Photo by Alexandre P. Junior on Pexels
หากต้องการเรียนรู้เทคนิคการดูแลไก่ชนในสภาพอากาศร้อนจัด
การเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยีในปี 2023 มีนัยสำคัญอย่างไร?
ปี 2023 เป็นปีแห่งการปฏิวัติ AI เมื่อ OpenAI เปิดตัว GPT-4 ในเดือนมีนาคม และ ChatGPT มีผู้ใช้งานทะลุ 100 ล้านคนต่อเดือนภายในเวลาเพียง 2 เดือน ตามรายงาน UBS นับเป็นการเติบโตเร็วที่สุดในประวัติศาสตร์แอปพลิเคชัน ขณะเดียวกัน Anthropic เปิดตัว Claude 2 ในเดือนกรกฎาคม และ Google เปิดตัว Gemini ในเดือนธันวาคม การแข่งขันด้าน AI ทำให้ Nvidia มีมูลค่าตลาดทะลุ 1 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐในเดือนพฤษภาคม
ด้านกฎระเบียบ EU AI Act ถูกร่างและผ่านความเห็นชอบเบื้องต้นในเดือนธันวาคม 2023 ส่งผลต่ออุตสาหกรรมเทคโนโลยีทั่วโลก อย่างไรก็ตาม ในมิติของผู้บริโภค ผู้เล่นเกมและนักพนันออนไลน์เริ่มหันมาใช้ AI ช่วยวิเคราะห์เกมมากขึ้น เช่นเดียวกับแฟนไก่ชนที่นำ AI มาช่วยวิเคราะห์สถิติการแข่งขัน ความเร็ว และรูปแบบการต่อสู้ ซึ่งเป็นมิติใหม่ที่พันธุ์ไก่ชนกำลังให้ความสำคัญเพื่อยกระดับการเลี้ยงไก่ชนแบบดั้งเดิมให้ทันสมัย

Photo by Merlin Lightpainting on Pexels
จุดอ่อนของการวิเคราะห์เหตุการณ์ปี 2023 คืออะไร?
จุดอ่อนสำคัญมี 4 ประการ ได้แก่ 1) อคติของสื่อตะวันตกที่มุ่งเน้นความขัดแย้งมากกว่าความร่วมมือ 2) การละเลยเหตุการณ์ในแอฟริกาและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ 3) การตีความข้อมูลทางเศรษฐกิจโดยขาดบริบททางสังคม และ 4) การมองข้ามผลกระทบระยะยาวของวิกฤตสภาพภูมิอากาศต่อภูมิภาคเขตร้อน
ตัวอย่างที่ชัดเจนคือการรายงานข่าวเกี่ยวกับสงครามรัสเซีย-ยูเครน ซึ่งครอบงำพื้นที่สื่อถึง 64% ของเวลาข่าวต่างประเทศของสื่อชั้นนำ ขณะที่วิกฤตซูดานและคองโกที่มีผู้พลัดถิ่นกว่า 11 ล้านคนถูกรายงานเพียง 3% ตามข้อมูลจาก ACLED ขณะเดียวกัน การวิเคราะห์ผลกระทบทางเศรษฐกิจมักละเลยภาคส่วนที่ไม่เป็นทางการ เช่น วงการไก่ชนไทยที่มีมูลค่าหมุนเวียนหลายหมื่นล้านบาทต่อปี ซึ่งได้รับผลกระทบจากเงินเฟ้อและการเปลี่ยนแปลงกฎระเบียบ แต่ไม่ปรากฏในรายงานเศรษฐกิจระดับชาติ
[Internal Link: กฎกติกาสนามไก่ชนและมาตรฐานการตัดสิน]
ปี 2023 ส่งผลต่อความมั่นคงทางอาหารของโลกอย่างไร?
ปี 2023 องค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ (FAO) รายงานว่าดัชนีราคาอาหารโลกเฉลี่ยอยู่ที่ 124.0 จุด ลดลงจาก 140.2 จุดในปี 2022 แต่ยังคงสูงกว่าค่าเฉลี่ย 5 ปีย้อนหลังถึง 13.3% โดยเฉพาะข้าวสาลี ข้าวโพด และน้ำตาลที่ราคายังผันผวนจากความขัดแย้งในทะเลดำและอิทธิพลของกลุ่ม Wagner ในแอฟริกา
ความท้าทายสำคัญคือการที่อินเดียประกาศห้ามส่งออกข้าวบางส่วนในเดือนกรกฎาคม ทำให้ราคาข้าวโลกพุ่งขึ้น 15-20% ส่งผลกระทบต่อผู้นำเข้ารายใหญ่อย่างฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย และหลายประเทศในแอฟริกา สำหรับประเทศไทยซึ่งเป็นผู้ส่งออกข้าวอันดับ 2 ของโลก โอกาสทางเศรษฐกิจจากราคาข้าวที่สูงขึ้นถูกชดเชยด้วยต้นทุนวัตถุดิบอาหารสัตว์ที่พุ่งสูง ผู้เลี้ยงไก่ชนจึงต้องปรับสูตรอาหารและหาแหล่งวัตถุดิบทางเลือก เช่น การใช้ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ที่ผลิตในประเทศทดแทนการนำเข้า ตามข้อมูลจาก World Bank ราคาข้าวโพดโลกปี 2023 เฉลี่ยอยู่ที่ 220 ดอลลาร์ต่อตัน ลดลงจาก 320 ดอลลาร์ในปีก่อนหน้า แต่ยังสูงกว่าค่าเฉลี่ยระยะยาว

Photo by King Shooter on Pexels
ควรศึกษาเหตุการณ์ปี 2023 เพื่อเตรียมพร้อมปี 2026 อย่างไร?
การศึกษาบ